Региональное информационное агентство
поиск по статьям и новостям

​ИШКОЛАШКА ХЬЕХАМ ЛОАТТАБАР

14.02.2017, 3:25      Новости Магаса
​ИШКОЛАШКА ХЬЕХАМ ЛОАТТАБАР

ТIехьарча шерашка дукха ишколаш хьайийллай вай мехка. Царех цаI я Галашка керда хьалъяь кхо гIат йола йоккха гIишло. Хьалха цу кIалха яьгIа къаьнара ишкола дIа а яьккха, цу метте хьалъяьй ер керда г1ишло. Тахан, хьалха ца хинна аьттув ба цу юртарча берий укх кердача гIишлон чу деша, шоай хьаькъал шерде, кхетам лакхбе. Хьалха вIалла ца хинна технологеш юкъеяьннай, бераша дикагIа дешаргдолаш, цул совгIа керттерадар керда фусам хилар да.

Ишкола мичча тайпара ма цахиларах, берашка дешийта, царна хьехам бала декхарийла ба ишкола хьехархой, хIана аьлча цу гIулакха тешабаь дIаовттабаьб уж. АьрдагIчоа хьехар деш а, мухне вар хьоасташ а, мекъавар хьалхатетташ а, кхы дIахоболчарца ше-шийца доагIар а леладеш, болх ба берашца дIабахьабезар.

МоллагIча ишколашка чакхваьлча, бераш аьрдагIа дараш а доацараш а нийслу. Иштта да укхаза Галашкарча ишколе а. Бакъда, шоай бераш наьхачарел эсалагIа, хьаькъала, кхетама эшажагIа хургдоацаш, царца къахьегаш ба укхазара хьехархой. Цар дика кхетаду уж шоай юрта а мехка а кхоане йолга.

«Аьннар хозаргдоаца воI-воша ма кхувла вай, яхача яхаргйоаца йоI-йиша а ма кхуйла вай», яхад вай даьша. Тахан кхувш йоагIа тIехье хьаькъалеи, кхетамеи, аьннар хозаргдолаши хьалкхеяр вай декхарийла да. ХIана аьлча, кхоана цар даьча х1аманна жопе овтта безаргба дай-ноанойи, хьехархойи кхы д1ахо царна хьехам бала декхарийла бараши.

Карарча хана берашта хьехам лоаттабара даькъе Галашкрча №1 йолча ишколан кулгалхочун гIонча, цхьа бахьан нийсденна, балхара цIагIа а я. Бакъда цун декхараш кхоачашдеш я ишкола хьехархо, организатор Кузганаькъан Хьасана Хьава. Цо эшашвола хьехархо оарцагIа а воаккхаш, шийна мога болх бу шоай ишколерча берашца.

— Карарча хана берашта хьехам балара болх шун ишколе мишта дIабода, Хьава?

— Бераш да тха ишколе тIехдика дешаш а, тоъаргдолаш дешаш а, цхьабахьан дешаш а.

Цхьадола бераш, шиш болаш хьо хила везаш, аьрдагIо да, хIаьта дукхагIбараш дикагIа дешаш болаш да укхазара гIулакх.

— Вешта оамалца, гIулакхаца белгалдайна бераш дий шун?

— АьрдагIа бераш доацаш моттиг мича я цхьаннахьа а. Оамалга диллача, во дац тха бераш.

ДIааьннар дIаэцаш а, шоашка дIадувцар фуд ховш а ба. Царна дешар довзийтарал совгIа, вай къаман гIулакх довзийташ болх бу оаха мукъача ханашка. Ишколера чудахадар аьнна, оаха ца дуташ а, цIагIара хьаарадаьннадар аьнна, дас-нанас ца дуташ а, шаккха оагIорахьара барт а болаш, бе безаш болх ба из, цар кхетам лакхагIа хургболаш. Даьшка, ноаношка ала безам бар са, боккъала, тассе ца а дуташ, къахьегалаш цу шоай берашца. МоллагIа оаха баьккхача бехкагахьа е хьалхадаьккхача хIамангахьа эшашйола терко а еш, берашка доагIар дIа а оалаш, дай-ноаной хилча, вай бераш-м кхы сов харцахьа а дацар.

— Iа аьлар-кх, аьрдагIо бераш нийслу шоай ишколе. Нагахьа санна хала оамал йолаш, дIадувцар дIакхета цадеш бераш дале, цу моргачарца болх мишта бу оаша?

— Цхьа геттара кIалдиса, цакхеташ да ала бер дац тха. ХIарача сага ше-ший оамал ма йий, наггахьа човхаде дезаш а, гIар аййяь дош ала дезаш а бер хул. Вешта хала оамал йолча берашца болх беш психолог я тха. Цо хIаравар дIакхета а веш, боагIа болх хьабу берашца. Хийла аз айса зийннад цо къамаьл даь бер, дикагIча оагIорахьа хувцаделе, оамалагIа дерзаш.

— ДукхагIа аьрдагIа дараш малагIча классашкара бераш да ала йиш я вайга?

— ЛакхагIйолча классашкара кIантий кIезига аьрдагIа ба кхычарел, царна хIама а тохарг мича я Iа, мичча тайпара дале а, хIама тохар харцахьа да наьха бера. ТIаккха, кхетам, хьаькъал хувцадаларца, оамал а хувцаяле, шоашка хIама дIаала йиш яц, аьнна хеташ, хул йоккхагIйолча классашка дагIа бераш.

— ХIанз укх кердача гIишлон чу хьачудаьхкачул тIехьагIа, дикагIча оагIорахьа оамал хувцаеннайий шун берий? Теник мо хоза ишкола ма йий ер.

— Бераша а оаха а хам бу укх кердача гIишлох. Цунга хьежжа бераш шоаш гIаддаха а, укхох доаккхал деш а да. Ишкола керда хиларца, шоай оамал а кердаяьккхай, аьнна хета сона бераша.

— Шоайла къоавсамаш доахаш, дIа-хьа яппараш еш е леташ – ишта хIама дий шун берашта юкъе?

— Цу тайпара хIама, бакъдар аьлча, хIанз укх сахьате дац тха е хьалха а хиннадац. Цу хIамангахьа-м барт болаш да тха бераш.

— Фу бахьан да аьнна хета хьона, уж иштта хилар?

— Деррига цIагIара хьадоагIаш ма дий, цар шоай даьша-ноаноша царна луш бола хьехам ба из. Цул совг1а, хьехархоша царца бу болх а ба. ЗIамагIчох къахеташ а, воккхагIчох эхь хеташ а гIулакх доал тха берашта юкъе. Цу гIулакха оаха тхоашта могачох къа а хьег. Тахан вай берий даьша-ноаноша шоай берашца дукхагIа болх бар, царна хьехам лоаттабар чIоагIа эшаш дар вайна.

ХIана аьлча оаха дIадувцар пайда бац, даьша-ноаноша, хьехархоша шоашка яхар делаш, оалаш ца хуле. Иштта хилча, дикагIа ладувгIа цар моллаг1долча х1аманга.

Укх ишколе деша дагIаш 300 гаргга бер да. Берашта деша аьттув шорта ба тахан. Цар дай, даь-дай хьийга паргIато, е царна, вIалла хургдий хьогI, аьнна хийтта, хIама кхаьчад вайга тахан.

Цудухьа дар лора а деш, цун хам а беш дIадахьа деза вай.

Дала унахцIена а йолаш хьакъале а йолаш фаьра тIехье кхейойла вай!

Матенаькъан Илез

«Сердало» № 19-20

Источник: serdalo.ru
 Читайте также:

​ДЕШАРА ТIЕХЬА ГIО ДАР

«Луш хиллаш книжкаш безамца» — цу дешашца белгалдаь да, Яндакъонгий Хамарзи Джамалда цIерах йолча шахьар Сунжерча ГIалгIайчен Къаман библиотекас кхайкам а баь, дакъа лацарга нах тIабехаш дола Россе юкъара ногIал. МоллагIа хьадеш долча хIамангахьа цхьа уйла йолаш, шоаш л..

​ИШКОЛАШКА ХЬЕХАМ ЛОАТТАБАР

ТIехьарча шерашка дукха ишколаш хьайийллай вай мехка. Царех цаI я Галашка керда хьалъяь кхо гIат йола йоккха гIишло. Хьалха цу кIалха яьгIа къаьнара ишкола дIа а яьккха, цу метте хьалъяьй ер керда г1ишло. Тахан, хьалха ца хинна аьттув ба цу юртарча берий укх кердача гIишлон чу..

​ИШКОЛАШКА ХЬЕХАМ ЛОАТТАБАР

ТIехьарча шерашка дукха ишколаш хьайийллай вай мехка. Царех цаI я Галашка керда хьалъяь кхо гIат йола йоккха гIишло. Хьалха цу кIалха яьгIа къаьнара ишкола дIа а яьккха, цу метте хьалъяьй ер керда г1ишло. Тахан, хьалха ца хинна аьттув ба цу юртарча берий укх кердача гIишлон чу..

Мнение редакции интернет сайта riasv.ru никогда не совпадает с мнением, высказаным в новостях.

Пользовательское соглашение   |   Контактная информация   |   Города
Copyright © 2014-2016 riasv.ru - региональное информационное агентство